Het Schilderij

Een piepklein putje

Het Schilderij op 37 pond en gevangen op een vismeelmix.

Tot voor kort dacht men, dat er alleen op groot water reële kansen waren op monsterkarpers. De tijden zijn veranderd. Net als in Engeland en België dat het geval is, blijkt het nu óók in Nederland zo te zijn, dat er op een verdraaid klein watertje een fantastische karper leeft.

Tenminste als over een periode van vele jaren de leef- en eetomstandigheden voor zo'n vis uitermate gunstig zijn geweest. Tot mijn enorme verrassing ontdekte ik zo'n gigant begin oktober 1998, toen ik op een piepklein putje van amper vijf hectare een enorme spiegelkarper wist te landen met een gewicht van maar liefst 37 pond! Daarom zet ik met groot genoegen deze maand de spotlights op de vis die wijd en zijd bekend staat als Het Schilderij!

Waar?

Het plasje waar hij huist heet:...? Tja, de keus om de naam van dat watertje wel of niet te noemen, plaatst me voor een groot dilemma. Zelf heb ik er weinig problemen mee. In publicaties streef ik zoveel mogelijk naar openheid en verfoei misplaatste geheimzinnigheid. In dit geval zijn er twee kampen: 'zij die weten' en 'zij die niet-weten'. Het eerste kamp is heel opstandig en verafschuwt het verklappen van de naam, maar kamp twee hangt nu aan mijn lippen. Ik vond het ironisch steeds te merken, dat vrijwel alle vissers uit kamp twee automatisch verschoven naar kamp één, als zij het eenmaal wisten! Is dat een paradox of niet?

Vanzelfsprekend komen de foto's voor dit artikel uit kamp één en dat betekent "dat ik weinig mag zeggen, maar veel mag showen!" Ergens begrijp ik dat niet, want het is nauwelijks meer dan een groot publiek geheim. Kamp één is zo groot dat de karpervissers al komen uit: Leiden, Rotterdam, Amsterdam, Nieuwkoop, Utrecht, Hilversum, Woerden en waar al niet meer. Ik merk, ik noem de hele Randstad en Engelsen en Duitsers zijn er ook al gesignaleerd. Kamp twee is nog groter! Verklappen of verzwijgen? Mijn compromis is cryptisch. Ik zeg: 'Die majestueuze vogel op die foto is het symbool en rijmt op naam!'

Een kermis?

Een klein plasje, maar wel zeer moeilijk!

Al die jaren dat ik naar Nieuwkoop reed, kwam ik langs dat minuscule plasje. Als ik in mijn auto snel opzijkeek, zag ik regelmatig bivvy's staan. Nieuwsgierig vernam ik wel eens dat er mooie karpers moesten zitten, maar mijn behoefte om er een hengel uit te gooien was niet groot. Ten eerste verkeerde ik in de waan, dat er op zo'n pietluttig watertje toch geen gigantische karpers zwommen en ten tweede voelde het er zo benauwd.

In vijf minuten liep je eromheen en zo weinig ruimte levert als vanzelf een continu gebrek aan stekken en in een rijtje zitten had ik geen zin. Normaal gesproken ga ik ook graag van tevoren voeren op een eigen stek, maar op zo'n putje gaat dat vrijwel niet. Iedere dag, elk uur kan het daar gebeuren, dat er een karpervisser plompverloren binnenvalt die zomaar ergens gaat zitten en voor een onwetende telt een voerplek nou eenmaal niet! Trouwens, ik werd ook nog afgeschrikt door de geruchten dat het watertje supermoeilijk zou zijn en dat alleen doorgewinterde karpervissers die er continu honderden uren draaiden af en toe een enkel visje vingen. Verder beweerden de insiders dat voerplekken er niet meer werkten. Niet verwonderlijk dat bij mij de gedachte overheerste: 'Dat ik daar niets te zoeken had.' Jarenlang hield ik me afzijdig en passeerde als verre buitenstaander dat iele wereldje, waarvan een typische kermissfeer leek af te stralen en dat trok me niet aan. Temeer omdat mijn passie, die voortdurende jacht op grote karpers, zich altijd had afgespeeld in een sfeer van rust en ontspanning.

Toevallig gezien

John van Doorn met zijn droom op 38 pond!

De laatste week van september 1998 heersten kou en regen, en tevens woei er een ijselijke noordooster. Met vismaat Gerard Smit viste ik die week op de ondiepe Nieuwkoopse Plassen. Tot onze teleurstelling daalde de watertemperatuur daar razendsnel onder 12° Celsius. Onze ervaring was dat bij die uiterst koele temperaturen de karpers zich beginnen te gedragen alsof het winter is. Met als gevolg dat we alletwee blankten op geheide najaarsstekken. Vermoedelijk zochten ze hun winterverblijf al op. We vroegen ons af, waar zouden nu gaan vissen? Op dat plasje? We hadden toch niets te verliezen.

Er stonden hoge golven en begin oktober was het vlug donker en veel vissers zagen we niet. Zouden we het proberen? Gerard besloot te kijken. Die avond kon ik niet en dat was jammer, want de volgende dag belde hij me enthousiast op. Wat hij gezien had, was ongelooflijk. Tegen de schemering was hij gaan kijken. Toevallig arriveerde er net een karpervisser uit Woerden, ene John. Die had z'n boeltje uitgepakt en er wat boilies ingegooid. Gerard was nieuwsgierig naar hem toegegaan voor een praatje en nog steeds woei er die keiharde wind. Drie kwartier later hadden ze een harde plons gehoord en op exact de plek waar John lag! Nou het mooie, binnen enkele minuten had die John een bloedrun gekregen en had hij een geweldige spiegelkarper geland van maar liefst 36 pond! Verbijsterd had Gerard het tafereeltje aangezien. Hij zei: 'Evert, het was werkelijk een prachtige 36-ponder! Die John ving 'm eerlijk waar binnen een uurtje vissen. Ik lieg het niet. Ik stond er zelf bij! Ik heb trouwens zelf de foto's genomen! Wij zijn gek als we het niet proberen. Wat denk je, de watertemperatuur was in de diepte nog steeds 15° Celsius, dus ideaal om te voeren!'

In mijn archief

Tegen zoveel mooie feiten kon ik niet op. Ongelooflijk, er zwom dus een spiegelkarper van 36 pond in dat putje! Nou moe, mijn persoonlijk record stond al een eeuwigheid op 36 pond en qua gewicht was dat de top op de grootste open wateren in de provincie Utrecht! En op dat plasje zat net zo'n beer! Wat zou er nog meer zitten? Diezelfde avond nog zochten we elk een eigen stek en we peilden er uitgebreid, natuurlijk met de wind op de kop. Hoewel de buitenlucht ijselijk koud was met amper 8 graden, was het diepere water inderdaad vele graden warmer! Ik peilde er langdurig en vond een egale plaat van vijf meter diepte. Op net zo'n plaat had ik vroeger veel succes geboekt op Maarsseveen. Waarom zou een voerplek hier niet werken? Dat wilde ik zelf eerst meemaken. Meteen voerde ik 500 gram vismeelboilies. De volgende dag gingen we al. Hoewel Gerard blankte, ving ik tot mijn grote verrassing na drie uur wachten al een schitterende rijenkarper van 21,5 pond. De eerste karper was al binnen! Was dat plasje echt zo moeilijk?

Frans Vlak met een jeugdig Schilderij.

Voor de zekerheid besloten we nu twee dagen te voeren. Donderdag 8 oktober gingen we opnieuw. Opgetogen had ik ondertussen in mijn fotoarchief een fotootje gevonden van een spiegelkarper van 28,5 pond. Dat fotootje had ik ooit gekregen van de Utrechter Frans Vlak. Ik herinnerde me namelijk dat hij die spiegel al in 1988 op datzelfde plasje had gevangen. Voor we wegreden toonde ik dat fotootje nog snel aan Gerard en zei: 'Kijk Gerard, deze spiegel met kleine schubjes schijnt daar ook te zwemmen. Tien jaar geleden woog hij al bijna 29 pond!'

Het Schilderij

Twee uur later gebeurde het. We stonden net te kletsen en ook Peter Snel, een andere karpervriend, stond erbij. Een iel piepje klonk. Alert draaide ik me om. 't Rode lichtje van de linkerhengel brandde. Ik rende erheen en piep, piep, nogmaals bewoog de swinger langzaam op en neer. De run ontwikkelde zich niet en ik bestudeerde de strakke lijn bij het topoog. Er zat leven in, nu! Ik gaf een ram en het leek alsof ik op een blok beton vastsloeg, maar dat blok bewoog wel! Zwaar deinend kromde de hengel zich tot in 't handvat! Peter schreeuwde: "Da's een dertiger!" Sussend legde ik een wijsvinger op m'n lippen. Tartte hij het noodlot? Een paar minuten later ontwaarden we in het kristalheldere water een enorme gele flank. Een spiegelkarper! Ineens riep Gerard: 'Evert, dat is dezelfde. 't Is die van vorige week. Ik weet het zeker, dat is die 36-ponder!

Teus ploeg ving hem al in 1989!

Het is al onbeschrijflijk spannend als je een bakbeest aan de haak hebt, maar het is nog erger als iemand je terplekke het gewicht vertelt! Als ie maar niet losschoot! Gelukkig was het binnen vijf minuten gepiept. In het net lag een kolossale vis met een strak gespannen buik. Zo te zien had ie heel wat vismeelboilies gegeten. Gerard voorspelde: 'Hij is duidelijker dikker dan bij John. Evert, met wat geluk verbreek je nu je persoonlijk record!' Zou het? Pure vreugde golfde er door me heen.

Jarenlang had ik uitsluitend op groot water mooie karpers gevangen en opnieuw beleefde ik die sensatie van een supervis. Wat een machtig bulkend lijf! Dit keer gebeurde het echter niet op het Amsterdam-Rijnkanaal, maar op een piepklein putje en eerlijk gezegd, kermis of niet, de kick was er bepaald niet minder om. Ik voelde precies dezelfde voldane vreugde als al die andere keren. Inderdaad bleek die spiegel 37 pond te wegen en onmiddellijk ontving ik van Gerard en Peter de felicitaties. Gerard nam de foto's en vlug zette ik 'm weer terug in zijn eigen element.

Johns beloning

Toeval of niet, maar achteraf bleek het óók die spiegel te zijn met die kleine schubjes! Het was de grootste vis van de plas en bij de insiders was ie allang bekend als het Schilderij. De foto's van John waren jammerlijk mislukt, maar optimistisch beweerde hij: "Dan vang ik 'm toch nog een keer!" Een bijna onmogelijke opgaaf, al was het een klein watertje, want supermoeilijk bleek het wél! De volgende acht keer dat ik er bijvoorbeeld viste, blankte ik zelfs zeven keer! En volgens de insiders deed ik het dan nog steeds uitstekend met gemiddeld drie blanks voor één vis! Vervolgens kwam er drie maanden lang vrijwel geen karper meer uit! Terwijl ondertussen vele vissers honderden uren draaiden! Op woensdagmiddag 6 januari belde Johns vrouw me plotseling op: 'Of ik direct naar John wilde gaan, want hij had een hele dikke gevangen!' Die middag bewonderde ik voor de tweede keer die prachtige spiegel. John verbeterde zijn persoonlijk record met de vis op het topgewicht van 38 pond! Dit keer waren de foto's prachtig! Later ving John hem zelfs een derde keer! Grote klasse!

Epiloog

Teun Hol ving hem maar één keer in tien jaar tijd!

De laatste tien jaar is het Schilderij heel wat keertjes gevangen. Misschien wel 30 keer! De vraag dringt zich dan ook op: 'Is die spiegel een makkelijke vis?' Teun Hol die hem ooit ving, zei hierover: 'In het algemeen is hij redelijk te vangen. Dat bewijst het jaar 1998 toen ie er wel vijf tot acht keer uitkwam. Zelf ving ik 'm maar één keer, terwijl ik er al tien jaar viste! Maar er zijn ook vissers die een begerig oogje op hem hadden en duizenden uren draaiden zonder resultaat! Naast pech kun je ook geluk hebben!' Dat ervoer de Rotterdammer Hans Visser die hem zelfs verschalkte als allereerste vis! Maar met pure kunde gaat het ook, want behalve de gewiekste John ving óók de ervaren Theo Gijzen Het Schilderij al drie keer! Tot slot kreeg ik nog een fotootje van Teus Ploeg die het Schilderij al eind 1989 ving op 30 pond. Ik ben me ervan bewust, dat dit artikel niet compleet is over de vangstgeschiedenis van deze vis. Dat kan haast niet anders, want de meeste vangers ken ik niet. Er zullen heel wat mooie plaatjes in albums zitten. Al die onbekende vangers feliciteer ik alsnog van harte met die prachtige vis genaamd het Schilderij!